CRIMMP_02

een schiminstallatie van de duitse beeldend kunstenaar constantin jaxy / locatie: ketelhok op de gang

fundort (vindplaats) luidt de titel van de foto: een open plek in het bos, omzoomd met dennen en een enkele berk. _de grond is bedekt met halfvergane bladeren. _een kleurloze, naargeestige plek. _grijzen hebben de overhand

op de foto is het herfst. _op de achtergrond, door het dichte traliewerk van de stammen heen, licht een bosrand op. _even bekruipt me het gevoel te kijken naar een foto van de plaats van een misdrijf ten behoeve van het sporenonderzoek. _in mijn fantasie liggen fundort en tatort niet zover van elkaar

een open plek in het bos dus. _stukken plaatstaal, dofgrijs door de bladeren die ze bedekken, daarover lukraak verspreid. _tussen de resten links van het midden een herkenbare vorm tegen het grauw: een velg met daaromheen een lubberige buitenband, half in de bosgrond verzonken. _over de band welft zich een karakteristieke wielkast. _hier staat een volkswagenbus te composteren. _bouwjaar? _jaar van afdank? _hoe lang heeft blik nodig om óp te roesten?

het werkelijke onderwerp van de foto bevindt zich rechtsonder: het verwrongen skelet van de achterbank van de bus, over de kop. _sinds het korset van de bekleding verging ligt de vering bloot. _de foto stamt uit november 2009. _het bos bevindt zich in de buurt van bremen. _constantin maakte de foto tijdens één van zijn zwerftochten op zoek naar materiaal, onverwachts en inspiratie, het liefst querfeldein: de verkenning te voet als fysieke evenknie van het associëren. _in 1991 bezocht hij dezelfde plek al eens. _het gebroken vw logo dat hij toen vond verwerkte hij in een eerdere schiminstallatie

de kern van hippie shake wordt gevormd door relicten uit de hippietijd: de drie springveren van de achterbank die constantin als overblijfsel van de hippiebus meenam (moderne acheologische vondsten) werden door hem herschikt: “niet in hun oorspronkelijke functie als schokbreker - stuiterend en springend als mogelijke associatie met de wilde hippietijd - maar in een voortdurende horizontale rotatie getransformeerd tot een schimmenprojectie. _het meditatieve tijdsaspect: de verkenning van een tijdlus in verbinding met hedendaagse loungemuziek, staat daarbij op de voorgrond. _de installatie wordt indirect waargenomen via zijn immateriële schaduw, in dit geval bijna een psychedelische reminiscentie aan de hippietijd.”

hippie shake is een hedendaagse variant van de klassieke vloeistofdia

trams, fietsers, regenjassen, de laan van meerdervoort, honden en rode rozen

beeldend kunstenaars nico parlevliet en diederik klomberg en componist elizabet van der kooij presenteren een performance over de feilbaarheid van de menselijke waarneming

'een mens heeft maar één aandacht en dat is behelpen.'

het proces verbaal is een typografische performance die wordt uitgevoerd in een multimediale installatie. _de kern wordt gevormd door twee getuigenverklaringen van een incident. _de verklaringen worden live getypt, gefilmd en gelijktijdig op een transparant doek geprojecteerd. _de verhalen verschillen, maar de vergaande overeenkomsten suggereren (onterecht?) dat ze betrekking hebben op hetzelfde voorval. _is die deelverzameling toeval? _is de ene tekst de onmiddelijke weergave van een zojuist opgedane ervaring en de ander de verschoven weergave van de herinnering daaraan?

tijdens de uitvoering wordt de aandacht voortdurend verleid om zich naar elders te verplaatsen, lezend van de linker- naar de rechterprojectie, kijkend naar het beeld van de typende elizabet en diederik daarachter, luisterend en kijkend naar de afstandsbestuurde geluidsinstallatie van nico, die het geheel van een hitchcock-achtige spanning voorziet, naar de elektronisch gemanipuleerde aanslagen op de remington en de continental

het proces verbaal speelt met de zintuiglijke onrust van het publiek, dat zich daar, ongemakkelijk, bewust van wordt. _het draait daarbij om selectieve waarneming en toont de onmogelijkheid van de objectieve waarheid. _niet dat er iets verborgen blijft: alles is gelijktijdig zichtbaar. _we hoeven maar te kiezen, een hiërarchie aan te brengen. _maar het is juist die evidente transparantie die irriteert. _wat kunnen we zien? _en belangrijker nog: wat hebben we gezien, wat onthouden?

elizabet en diederik kennen elkaar uit de bassistenwereld en diederik en nico uit de wereld van de beeldende kunst. _elizabet had al een tijdje de intentie uitgesproken iets in samenwerkingsverband te willen doen. _diederik attendeerde elizabet op nico’s werk omdat hij geluidssculpturen maakt. _toen er in begin 2010 aanleiding werd gevonden iets uit te proberen in proeflokaal, theater kikker in utrecht, werd er een bijeenkomst belegd waar het idee voor het proces verbaal werd geboren

de gebruikte situatie is geïnspireerd op het eerste hoofdstuk van de novelle graz van bart moeyaert waarin een ongeval met een fietser voor de deur van de hoofdpersoon het verhaal aanjaagt

de acteur jan van den berg weidde uit over concentraat en creatieve reductie in de microkosmos. _in het kader van ocw’s crimmp_02 vertelde jan van den berg over zijn fascinatie voor de allereenvoudigste organismen en diersoorten. _en over de lering en vermaak die zij ons, als hoegenaamd hoogontwikkelde wezens, te bieden hebben. _jan van den berg is een ontdekkingsreiziger van het uitzonderlijke soort. _de expedities die hij onderneemt, voeren hem niet zozeer naar witte plekken op de wereldkaart, maar naar de grenzen van het blote oog en het naakte verstand. _het liefst bezoekt hij wetenschappelijke experimenten die het uiterste vergen van zijn verbeeldingskracht. _en die hem sterke verhalen opleveren. _verhalen waarvan je, als toeschouwer, spoedig niet meer weet of het nog wel science is. _of al fictie. _of andersom. _temeer omdat hij ze vertelt met de overtuigingskracht van iemand die het allemaal zelf heeft meegemaakt. _wat trouwens ook zo is. _zegt hij

* oftewel het aantal spinettoetsen dat de japanse musicus kaoru iwamura ter beschikking stond voor haar muzikale bijdrage

kaori iwamura liet zich voor haar bijdrage aan crimmp_02 leiden door het getal 3: het programma bestond uit 3 stukken. _het eerste stuk was menuet van dmitri sjostakovitsj (1906-1975). _sjostakovitsj staat bekend als componist van grote orkestwerken, maar kaoru koos voor ocw een zeldzaam kort werkje van zijn hand. _zij opende haar spinetrecital dus met een creatieve reductie van sjostakovitsj. _het tweede stuk was de sarabande uit de franse suite nr. 5 van johann sebastian bach (1685-1750). _het derde stuk, the bells van william byrd (1543-1623), werd geschreven rond 1600 in de hoogtijdagen van het spinet

3 heeft een spirituele lading; 1 punt staat voor een ‘hier’, 2 punten maken een lijn, 3 punten vormen een driehoek. _ 3 legt de basis voor richting en ruimte, voor de cirkel, de perfectie van de bol én voor instabiliteit

alle 3 de stukken werden gecomponeerd in een 3-kwartsmaat, met elk zijn eigen tempo. _door die afzonderlijke bewegingen scheppen ze 3 opeenvolgende maar samenhangende werelden

* kaoru speelde haar recital noodgedwongen mét toonreductie: de dis-2 snaar op het spinet brak voorafgaand aan de repetities. _de bij de instrumentbouwer bestelde vervanger bereikte het leveradres niet op tijd. _gelukkig schreven de componisten de toon maar 2 keer in het hele programma voor

kaoru iwamura studeerde piano aan de musashino academy of music in tokio. _tijdens haar studie ontwikkelde zij grote interesse voor de historische uitvoeringspraktijk, in het bijzonder die van de fortepiano. _haar passie voor de fortepiano bracht haar naar nederland waar ze zich verder specialiseerde in de fortepiano aan de conservatoria van den haag en amsterdam. _ook studeerde zij een jaar in mozarteum in salzburg als erasmus-uitwisselingsstudent

kaoru is de winnares van de muzio clementi award. _in 2006 ontving zij de prijs in het engelse finchcocks musical museum als een specialiste op het gebied van het vroege toetsinstrument voor haar subtiele uitvoering op tien verschillende toetsinstrumenten (gebouwd tussen 1668 en 1866). _kaoru is regelmatig te horen in solorecitals en in ensembles in binnen- en buitenland, onder meer in engeland, italië, oostenrijk, duitsland en japan. _vaak speelt zij concerten op originele historische piano’s in instrumentenmusea in europa en japan. _zij was te horen tijdens de radio live uitzending van avro radio 4 in de spiegelzaal van het concertgebouw in amsterdam. _sinds 2010 zit kaoru in het bestuur van stichting sweelinck collectie, een unieke collectie fortepiano’s in amsterdam

kaoru houdt zich ook bezig met hedendaagse muziek. _met de musici nina hitz, lukas simonis, huib emmer en filmmaker joost van veen vormt ze de band faces _daarin speelt ze hammond orgel, spinet en arp synthesizer

met dank aan: pim van halem, nina hitz, cora schmeiser, skar